Czy historia o nowych szatach cesarza była fake newsem? DEBATA

 

Debata: cesarz, manipulacja i fake news

Wprowadzenie 

„W baśni o cesarzu pojawiła się informacja, która nie była prawdą.
Ktoś powiedział, że szaty są piękne i magiczne, chociaż nikt ich nie widział.
Dziś takie nieprawdziwe informacje nazywamy fake newsami – to wiadomości, które udają prawdziwe, ale nimi nie są.”

Podkreśl: fake news = nieprawda udająca prawdęmanipulacja = ktoś mówi coś tak, żeby inni w to uwierzyli

 Debata 

Grupa 1: „To był fake news”

Pytania pomocnicze:

• Czy ktoś widział szaty na własne oczy?
• Czy krawcy mówili prawdę?
• Czy wszyscy powtarzali to samo, mimo że nie byli pewni?
• Przykładowe odpowiedzi dzieci:
• „Nikt ich nie widział.”
• „Krawcy kłamali.”
• „Wszyscy powtarzali nieprawdę.”

Grupa 2: „Cesarz dał się zmanipulować”

Pytania pomocnicze:

• Dlaczego cesarz uwierzył?
• Czy chciał wyglądać wyjątkowo?
• Czy bał się, że ktoś się z niego zaśmieje?

Przykładowe odpowiedzi dzieci:

• „Chciał być podziwiany.”
• „Bał się powiedzieć, że nie widzi.”
• „Uwierzyl, bo inni tak mówili.”

 Pytanie kluczowe (dla wszystkich):

Jak można sprawdzić, czy coś jest prawdą?

Dzieci zwykle mówią:

• „Zapytać.”
• „Sprawdzić.”
• „Zobaczyć samemu.”
• „Nie wierzyć od razu.”

 To najważniejszy moment edukacyjny.

 Połączenie z internetem (bardzo bezpiecznie)

Powiedz dzieciom:

„Czasem w internecie ktoś pisze lub pokazuje coś, co nie jest prawdą, tak jak krawcy z bajki.
Zanim uwierzymy, warto się zastanowić.”

Zasada 3 pytań (dla dzieci):

Zanim uwierzysz – zapytaj:

1. Czy to widzę naprawdę?
2. Kto to mówi?
3. Czy mogę to sprawdzić?

„PRAWDA czy FAKE NEWS?”

Nauczyciel czyta zdania, dzieci pokazują kartkę:

 PRAWDA /  FAKE

Przykłady:

• „Cesarz miał piękne nowe ubrania.” F

• „Dziecko powiedziało prawdę.” P

• „Nie zawsze to, co mówią inni, jest prawdą.” P

 Podsumowanie dla dzieci:

„Prawda nie zawsze jest łatwa, ale zawsze jest ważna.
Nawet jeden odważny głos może zmienić wszystko.”

Czytanie ze zrozumieniem- Klasa 3 - Kto odkrył prąd elektryczny?

Kto odkrył prąd?

Prąd istniał zawsze w przyrodzie – widać go np. w błyskawicach.
Ludzie długo nie rozumieli, czym on jest.W XVIII wieku Benjamin Franklin udowodnił, że piorun to też elektryczność.Potem Alessandro Volta wynalazł pierwszą baterię, czyli źródło prądu, a Michael Faraday odkrył, jak wytwarzać prąd za pomocą magnesu. Dzięki tym badaniom możemy dziś korzystać z prądu w domu i w szkole.

Pytania do tekstu

1. Gdzie można zobaczyć prąd w przyrodzie?
   a) W błyskawicy
   b) W chmurze
   c) W tęczy

2. Kto udowodnił, że piorun to elektryczność?
   a) Benjamin Franklin
   b) Thomas Edison
   c) Ignacy Łukasiewicz

3. Co wynalazł Alessandro Volta?
   a) Lampę naftową
   b) Pierwszą baterię
   c) Żarówkę

4. Co odkrył Michael Faraday?
   a) Jak wytwarzać prąd za pomocą magnesu
   b) Jak świeci świeca
   c) Jak budować samochód

5. Dlaczego odkrycia tych uczonych są ważne?
   a) Bo dzięki nim mamy prąd w domu i w szkole
   b) Bo były kolorowe
   c) Bo dawały dużo jedzenia

6. Kto zajął się prądem najwcześniej?
   a) Benjamin Franklin
   b) Alessandro Volta
   c) Michael Faraday

Czytanie ze zrozumieniem, klasa 3- Co to jest innowacja.

Co to jest innowacja?

Innowacja to nowy pomysł, wynalazek albo sposób działania, który ułatwia ludziom życie. Dzięki innowacjom świat zmienia się i staje się coraz wygodniejszy i bezpieczniejszy.

Na początku ludzie rozjaśniali ciemność ogniem – używali pochodni i świec. To było niebezpieczne i dawało mało światła.
Później wynalazca z Polski, Ignacy Łukasiewicz, stworzył lampę naftową. To była ogromna zmiana – w domach zrobiło się jaśniej i bezpieczniej.
Jeszcze większą innowacją była żarówka, którą opracował Thomas Edison. Dzięki niej ulice i budynki zaczęły być oświetlone elektrycznym światłem.
Dzisiaj korzystamy z nowoczesnych żarówek LED, które świecą jasno, a jednocześnie zużywają mało prądu.

Oświetlenie pokazuje, jak kolejne innowacje zmieniają życie ludzi na lepsze.

Pytania do tekstu

1. Co to jest innowacja?
   a) Nowy pomysł lub wynalazek, który ułatwia życie
   b) Imię wynalazcy żarówki
   c) Bardzo stary zwyczaj

2. Czym ludzie rozjaśniali ciemność na początku?
   a) Żarówkami LED
   b) Ogniem – pochodniami i świecami
   c) Lampami ulicznymi

3. Kto wynalazł lampę naftową?
   a) Ignacy Łukasiewicz
   b) Thomas Edison
   c) Mikołaj Kopernik

4. Dlaczego lampa naftowa była ważna?
   a) Bo dawała jaśniejsze i bezpieczniejsze światło niż świece
   b) Bo była kolorowa
   c) Bo można było nią pisać

5. Kto opracował żarówkę?
   a) Ignacy Łukasiewicz
   b) Albert Einstein
   c) Thomas Edison

6. Jakie oświetlenie mamy dziś?
   a) Pochodnie i świece
   b) Lampy naftowe
   c) Żarówki LED

---

Pokój rzymski - technika zapamiętywania

 Metoda "Pokój rzymski" jest techniką zapamiętywania, która opiera się na wyobraźni i łączeniu różnych elementów w celu ułatwienia zapamiętywania konkretnej informacji. Jest to rodzaj techniki asocjacyjnej, która wykorzystuje wizualizację i tworzenie związków między różnymi elementami w sposób niezwykły lub absurdalny, co sprawia, że są one łatwiejsze do zapamiętania.

Nazwa tej metody pochodzi od nazwy traktatu pokojowego podpisanego w Rzymie, co nawiązuje do sposobu, w jaki wizualizujemy informacje i łączymy je w naszej wyobraźni.

Oto kilka kroków, jak użyć metody "Pokój rzymski" do zapamiętywania informacji:

1. Wybierz miejsce: Zacznij od wybrania miejsca, które jest dla Ciebie dobrze znane. Może to być Twój pokój, mieszkanie, ulubiona kawiarnia lub jakiekolwiek inne miejsce, w którym możesz wyobrazić sobie ruch i rozmieszczenie elementów.

2. 
   

3. Stwórz obraz w swojej wyobraźni: Wyobraź sobie to miejsce w swojej głowie. Spójrz na nie dokładnie w swojej wyobraźni i zwróć uwagę na szczegóły.

4. 
   

5. Połącz elementy z informacją do zapamiętania: Przyporządkuj każdemu elementowi tego miejsca konkretne informacje, które chcesz zapamiętać. Może to być lista zadań do wykonania, daty, wzory matematyczne, słownictwo obce, czy cokolwiek innego, co chcesz sobie przypomnieć.

6. 
   

7. Stwórz wizualne skojarzenia: Teraz stwórz w swojej wyobraźni związek między elementami tego miejsca a informacjami. Może to być poprzez umieszczenie przedmiotów związanych z informacją w różnych miejscach, łączenie ich w nietypowy sposób lub wyobrażenie sobie ich interakcji w danym miejscu.

8. 
   

9. Przeglądaj swoją "mapę pamięci": Regularnie przeglądaj swoją wyimaginowaną przestrzeń, aby utrwalić informacje. Wyobrażaj sobie chodzenie po tym miejscu i przypominaj sobie związane z nim informacje.

10. 
    

11. Powtórz i praktykuj: Im częściej używasz tej techniki, tym lepiej się nią posługujesz. Regularne praktykowanie pozwoli Ci szybciej przypominać sobie informacje za pomocą tej metody.

Przykład

D. Dankowska

1. Żaba: Wyobraź sobie, że na środku pokoju siedzi wielka, zielona żaba, która skacze wokół.

2. Żarówka: Umieśćmy żarówkę na suficie pokoju, która świeci jasnym światłem.

3. Żelazko: W rogu pokoju znajduje się deska do prasowania, a na niej żelazko.

4. Żurawina: Na stole w rogu znajduje się słoik pełny kwaśnej żurawiny.

5. Żyrafa: Do pokoju wchodzi mała żyrafa.

6. Żonkil: Na oknie rozkwita żonkil, a ich żółty kwiat dodają koloru pokoju.

7. Żaglówka: Na parapecie okiennym stoi model żaglowca, gotowy do wypłynięcia w wielką podróż.

8. Żółw: Na podłodze obok stołu widać małego żółwia, który powoli sunie w kierunku żaby.

9. Żaluzje: Okno zasłaniają żaluzje.

Sobotnia Góra - czytanie ze zrozumieniem

• INTERAKTYWNY
• DO PORANIA

Sobotnia góra

Na motywach baśni „Sobotnia Góra”  Romana Zmorskiego

 

Przeczytaj baśń i wykonaj zadania.

 

     Dawno temu żyła sobie pewna wdowa, która miała trzech synów. Najstarszy był organistą w kościele, średni rycerzem, a najmłodszy rolnikiem.  Wdowa kochała ich nad życie.
I oni matkę również kochali.

     Pewnego razu matka zachorowała. Wezwano do niej mądrą babę. Przybyła ona za późno. Matka umarła. Znachorka, widząc rozpacz synów zlitowała się nad nimi i powiedziała:

- Znam jeden sposób, aby przywrócić matce życie. Pomóc jej może kropla żywej wody
ze źródła na Sobotniej Górze. Wielu tam już chodziło, ale żaden nie powrócił. Nie wolno oglądać się za siebie. Bowiem kto się obejrzy, ten w kamień się zmienia.

     Po wyjściu mądrej baby bracia ustalili, że po żywą wodę wyruszy średni syn, który jest rycerzem. Kiedy długo nie wracał ruszył najstarszy. Ale i ten ten długo nie wracał.  W drogę wyruszył najmłodszy syn wdowy. Szedł, szedł. Przedzierał się przez ostre skały, gąszcze, kiedy usłyszał za sobą wołanie:

- Hej, człowieku! Gdzie to idziecie? Zabłądziliście, nie tędy droga.

Już miał się obejrzeć, ale przypomniał sobie słowa mądrej baby i nie zważając na owo wołanie szedł przed siebie. Chwilę później pojawił się diabeł przebrany za podróżnika. Zaproponował krótszą i łatwiejszą drogę na Sobotnia Górę. Chłopak pamiętał rady mądrej baby i nie posłuchał diabła. Idąc przed siebie słyszał za sobą wycie wilków, widział płonący las. Wiele razy ogarniał go strach, wówczas przypominał sobie  rady mądrej baby. Nie oglądał się
za siebie. Dotarł wreszcie na szczyt. Radość serce napełniła. Wówczas zobaczył jamę i siedmiogłowego smoka, który strzegł dostępu do niej . Kiedy pokonał smoka , ujrzał ogród, a w nim drzewa różne owocami pokryte. Był bardzo głodny, ale nie zatrzymał się. Wówczas ujrzał złotą lampę, wokół której stały skrzynie wypełnione złotem i srebrem oraz klejnotami najdroższymi. Nie zatrzymał się, szedł dalej. Chwilę później usłyszał cudną muzykę i zobaczył dziesięć pięknych, tańczących panien. Zapraszały go do zabawy. Chłopak nie dał się skusić. Doszedł na sam szczyt Sobotniej Góry. Zobaczył drzewo,  sokoła,  o którym mówiła mądra baba i cudowne źródło. Zbliżył się do niego i zaczął pić łapczywie, bo strudzony był
 i spragniony. Wówczas drzewo zaszumiało, a  w jego szumie słychać było słowa: Weźmij dzban ten chłopcze młody! Naczerp ze zdroju żywej wody…

      Wziął dzban, nabrał żywej wody, ze śpiewającego drzewa ułamał gałąź o srebrzystych liściach i ruszył w drogę do domu. Po drodze maczał gałąź w żywej wodzie i kropił wszystko dookoła. Gdzie tylko kropla upadła na kamień, z kamienia zaraz żywy stawał się człowiek. Powstali też bracia młodzieńca. Wszyscy mu dziękowali, że uwolnił ich z zaklęcia. Wrócili
do domu. Skropił chłopak matkę swoją, która ożyła. Wszyscy się radowali.

 

Zaznacz prawidłową odpowiedź

1.    Ilu synów miała  matka?

.a) dwóch;          b)  trzech;             c) czterech           d) jednego

 

2. Kim z zawodu  był najstarszy syn?

a)     chłopem;       b) rycerzem       c) organistą          d) księdzem

 

3. Kogo wezwali synowie do chorej matki?

 

a) lekarza       b) mądrą babę         c) pielęgniarkę            d) czarownicę

 

4.  Co mogło ożywić zmarłą matkę?

 

a) eliksir młodości;       b) rajska jabłoń          c) żywa woda       d) złota woda

 

5. Który z synów pierwszy wyruszył na Sobotnią Górę?

 

a) najstarszy         b) średni         c) najmłodszy

 

6. Dlaczego  starsi synowie wdowy nie wrócili do domu z Sobotniej Góry?   

 

a)    Wrośli kamieniem w ziemię;          b) Zamienili ł się w drzewa;

c)      Zamienili się w ptaki.                    d) Zostali pożarci przez smoka

7.  Kogo spotkał najmłodszy brat w drodze na Sobotnią Górę?

 

a)  diabła      b)  czarownicę       c) śmierć.       d) mądrą babę

 

8. Do czego namawiał diabeł najmłodszego brata w drodze na Sobotnią Górę?

 

a) do pójścia inną drogą           b)  do powrotu do domu      c) do odkupienia żywej wody.

 

9. Kto strzegł wejścia do jamy na szczycie  góry?

 

a) siedmiogłowy smok         b) czarownica;        c) czarny ptak  

 

10. Co młodzieniec zobaczył na szczycie Sobotniej Góry?

 

a)  drzewo, na którym siedział złocisty sokół i tryskające źródło jasnej wody

b)  złocistego sokoła kąpiącego się w żywej wodzie

c)  swoich braci zamienionych w kamienie

 

11 Co działo się z kamieniem, na który spadła kropla żywej wody?

 

a)    zmieniał się w żywego człowieka

b)    uciekał przed ludźmi;

c)    Zmieniał się w ptaka i odlatywał.

    

 

BON TON - pomysł na pracę z lekturą

 Mini projekt - klasa 2 lub 3

KODOWANIE - UCZYMY PHOTONA ZASAD 

PREZENTACJA WIODĄCA

Babcia na jabłoni

 "Babcia na jabłoni" to przepiękna opowieść o chłopcu, który bardzo chciał mieć babcię jak inne dzieci. Niestety, los sprawił, że obie babcie chłopca przedwcześnie umarły. Z pomocą tego pragnienia przyszła dziecięca wyobraźnia. 

Lektura jest idealnym punktem wyjścia do rozmów i działań twórczych związanych z rola babci w rodzinie. Omawianie jej połączyłam ze zbliżającym się Dniem Babci. Na przygotowanej karcie pracy dzieci próbowały zamieścić informacje o swojej babci. Okazało się, że zadanie jest trudne.  Dzieci niewiele wiedzą o swoich babciach. Niektóre miały problemy z wyodrębnieniem, choćby jednego wspomnienia. Zapewne, to zadanie uświadomiło moim uczniom, że czas najwyższy szerzej zainteresować się tematem, zapytać babcię o ...., póki jeszcze żyje. Bowiem śmierć jest nieodłącznym elementem życia. Nie możemy udawać, że nie istnieje, a babcie żyć będą wiecznie.

Kolejnym etapem pracy, było zadanie zespołowe. Uczniowie wymyślali pytania do wywiadu ze swoją babcią. Zespoły odczytywały swoje propozycje. Wspólnie wybraliśmy i ułożyliśmy zestaw 10 pytań dla babci. Zadaniem dzieci jest przeprowadzenie wywiadu, aby pozyskać odpowiedzi. Dzieci, które nie mają babci, przeprowadzają wywiad z mamą, tatą lub dziadkiem.

Zastanawialiśmy się, w jaki sposób uczcić nasze babcie w tym uroczystym dniu. Nauczyliśmy się śpiewać piosenkę oraz wspólnymi siłami ułożyliśmy rymowane życzenia, które zapiszemy na laurkach.

Prawdziwym wyzwaniem będą  laurki. Nie będą to zwyczajne  laurki. Postaramy się, aby były przestrzenne i kolorowe. podobnie jak prezenty.

Napisaliśmy opowiadania twórcze pt. "Kosmiczna podróż z babcią.  Każda opowieść ma inne zakończenie. Opowiadanie podzielimy na części, zilustrujemy i będzie to książka dla babci. A  na zakończenie naszych aktywności z tematem "babcia" będzie mini książka kucharska  - Książeczka jednego przepisu. Dzieci mają za zadanie zdobyć przepis na tajemną babciną potrawę. 

Tak jak zwykle rozpoczęłam od zadań związanych z lekturą: wypełnienie metryczki książki, szyfrowanki, ćwiczenia interaktywne itp. W płynny sposób od zagadnienia  " Jaka była babcia Andiego? " przeszłam do tematyki bliskiej każdego dziecka, do jego osobistej babci.

Laurki

PREZENTACJA - KLIK

LEKTURY "Oto jest Kasia"

 PREZENTACJA -KLIK

LEKTURY "Detektyw Pozytywka"

 PREZENTACJA - KLIK

Jak napisać opowiadanie

PREZENTACJA - KLIK

Lektury - "Afryka Kazika"

 Przezentacja KLIK

ZDALNE NAUCZANIE : Afryka Kazika - klasowy projekt pracy z lekturą

PREZENTACJA WIODĄCA

Praca z lekturą może być fascynująca również poprzez zdalne nauczanie. Na potrzeby mojej klasy przygotowałam projekt klasowy  zatytułowany"Afryka Kazika", a książka Ł. Wierzbickiego o tym samym tytule stała się dla nas przewodnikiem i wytyczała kierunki działań.
Rezultatem naszego projektu było stworzenie magazynu podróżniczego. Uczniowie wcielili się w role reporterów i dziennikarzy. Na kolejnych zajęciach wymyślali i redagowali teksty do swojej gazety.

Do tworzenia tego czasopisma wykorzystałam narzędzie : https://app.writereader.com/. Założyłam dzieciom konta, loginy i hasło wysłałam rodzicom poprzez e- dziennik.
Writereader, to nowe narzędzie, którego moi trzecioklasiści wcześniej nie znali. Dlatego też przygotowałam dla nich instrukcję pracy nad własną elektroniczną książeczką.

Od czego zaczęliśmy?

Detektyw Pozytywka - pomysł na pracę z lekturą

"Detektyw Pozytywka" - G. Kasdepke jest fantastyczną bazą wyjściową do ciekawych zajęć lekcyjnych, podzczas których wszyscy będą się świetnie bawić.
Na początek przygotowałam PREZENTACJĘ, jako element wyjściowy, a w niej wiadomości o autorze, wystawka jego książek itp. Uczniowie, siedząc w kręgu na dywanie, wypowiadali się swobodnie na temat przecztanej lektury.

Drugim elementem były zadania interaktywne, które wspólnie wykonywaliśmy w klasie na tablicy interaktywnej. Poprzez gry sprawdziłam w jakim stopniu uczniowie zrozumieli treść i ile zapamiętali. Były gry związane z bohaterami i wydarzeniami. Były też ćwiczenia rozszerzajace słownictwo (realista, optymista, pesymista). Nie zabrakło również zadań matematycznych i logicznych. Wszystko umieściłam w prezentacji.

Trzecim elemenem mojego klasowego projektu były kreatywne działania  uczniów i o nich chcę dzisiaj napisać.
Praca z tekstem wcale nie musi być nudna, jeśli połączy się ją z aktywnościami twórczymi, np.-  wyszukiwanie w książce fragmentów opisujących detektywa i jego biuro, aby z uzyskanych informacji stworzyć własny dokument pracy, wpisując najważniejsze informacje o Pozytywce. Zadaniem kolejnym było wg tego opisu narysować portret bohatera oraz wykonać makietę jego biura. Tego typu działania dzieciaki uwielbiają. Powstały cudne prace.

Biuro Pozytywki cieszyło się popularnścią wyłącznie u sąsiadów i dzieci z sąsiedztwa, dlatego detektyw nie należał do ludzi zamożnych. Zastanawialiśmy się wspólnie, dlaczego nikt nie wie o tak wspaniałym detektywie? W tym momencie wysunęła się propozycja reklamy. Obejrzeliśmy różne rodzaje reklam: telewizyjne, radiowe, w gazecie, na plakatach, broszury, ulotki itd. Stworzyliśmy mapy mysli (co powinna zawierać reklama ?)   Rodzaje reklam wypisałam na oddzielnych kartkach.

Klasa podzieliła się na trzyosobowe zespoły ( uczniowie sami się dobierali). Każdy zespół wylosował rodzaj reklamy, którą miał się zająć. W ten oto sposób powstały różnorodne agencje reklamowe.  Ja byłam menedżerem Pozytywki i miałam za zadanie kupić najlepszą reklamę. Uczniowie przystąpili do wykonania zadania.
Wow! Co też się działo. Dziecięce mózgi rozgrzane były do czerwoności. Wszyscy się spieszyli. Zadanie trzeba było wykonać w określonym czasie - 45 minut. Jako pomoc wykorzystałam czasomierz z platformy: https://www.classroomscreen.com/
Na następnej godzinie lekcyjnej odbyła się prezentacja reklam.

Kolejny dzień pracy z lekturą, to następne wyzwanie dla zespołów. Trzeba było przedstawić przygodę bohatera w postaci komiksu lub animacji z wykorzystaniem wybranych narzędzi web 02. Uczniowie wybierali różne narzędzia, np.:https://www.toonytool.com/, niektórzy tworzyli w zwykłym Paicie, a inni w Scratchu.  Tym razem pracowali indywidualnie. Każdy (kto nie pracował w Scratchu) swoją pracę musiał zapisać w folderze i umieścić na klasowym padlecie. Nie trudno się domyslić, że były to zajęcia łączone - ed. polonistyczna i informatyczna oraz, że odbywały się w pracowni komputerowej.
Po powroce do naszej sali pracowaliśmy już w zespołach. Tym razem nasza klasa przekształcona została w redakcję gazety. Zadaniem uczniów było zredagować notatkę prasową do wylosowanego zdarzenia z książki.  Pracowali przez 45 minut. Na następnej godzinie czytaliśmy głośno nasze notatki i rozmawialiśmy na ten temat. Wskazywalismy mocne strony i słabe takiej notatki. Wyłpyawliśmy błędy i poprawialismy je wspólnie. Ot, takie wspólne uczenie się.

Kolejny dzień, to następne wyzwanie. Ty razem uczniowie wcielili się w rolę reporterów i mieli za zadanie przeprowadzić wywiad z dwoma detektywami: Pozytywką i Martwiakiem. Pracowali w zespołach dwuosobowych. Zadanie nie było łatwe,  bowiem odpowiedzi na ich pytania  musiały znajdować się w książce.

Ostatnim etapem pracy z lekturą był temat " Zostań detektywem". Uczniowie rozwiązywali zagadki ułozone przez  nauczyciela, następnie w zespołach trzyosobowych układali zagadki dla swoich kolegów. Potem prezentowali je przed klasą. Wszyscy próbowaliśmy odgadnąć.

Nikt nie zachęci dzieci do czytania, jeśli praca z lekturą będzie nudna, czyli będzie opierała się na schematach: test z letury, wypełnij kartę pracy, narysuj, napisz.... Praca z lekturą będzie ciekawa, jeśli pozwolimy dzieciom na pełną działalność twórczą i nie będzie stresujaca, bowiem stres hamuje proces twórczy. Warto o tym pamiętać.

Rozwiązywanie zadań tekstowych metodą kruszenia

Do pobrania

Jedną z ciekawszych i nowoczesnych metod aktywizujących rozwiązywania zadań tekstowych jest metoda "kruszenia". Głównym jej założeniem jest rozwijanie twórczego myślenia na lekcjach matematyki. Dziecko uczy się analizować dane w zadaniu, formułować problemy do rozwiązania w formie pytań, zamieniać dane, przekształcać, powiększać, pomniejszać, itp.

Proces "kruszenia" zaczynamy od zadania bazowego, które jest niestandardowe i zazwyczaj złożone.

Oto przykład jednej z wersji "kruszenia":

Zadanie bazowe

Andrzej, Bożenka i Hubert oszczędzają na trzydniowa wycieczkę do Wrocławia. Obliczyli, że razem muszą uzbierać 900 zł.  Bilety kolejowe w obie strony kosztować ich będą 210 zł. Za noclegi w schronisku młodzieżowym zapłacą po 90 zł od osoby. Chcą odwiedzić ZOO. Za bilety zapłacą razem 39 zł. Resztę pieniędzy przeznaczą na wyżywienie i pamiątki. Andrzej zaoszczędził już 120 zł, a Bożenka o 16 zł więcej od Andrzeja. Najwięcej zaoszczędził Hubert, bo dwa razy więcej od Bożenki.

Dla ułatwienia krótki zapis treści zadania (uzupełniają uczniowie):

ANALIZA ZADANIA

Andrzej - 120 zł                                Podróż w obie strony dla 3 osób - 210 zł

Bożenka - (120 zł + 16zł  )               Nocleg dla 1 osoby - 90 zł

Hubert - 2 ·(120 zł + 16zł  )             Bilety do ZOO dla 3 osób - 39 zł

Koszt wycieczki dla 3 osób - 90 zł

Uczniowie zastanawiają się, co mogą wyliczyć z danych w zadaniu i stawiają pytania, nastepnie zapisują formuły matematyczne i obliczają. Moi uczniowie  rozwiązania kolorują, np. na żółto, łatwiej je odnaleźć, jeśli obliczenie będzie potrzebne do kolejnych wyliczeń.

Przykładowe pytania i rozwiązania:

1. Jaki jest koszt wycieczki dla jednej osoby?  900zł: 3 = 300 zł
2. Ile pieniędzy uzbierała Bożenka?  120zł +16zł = 136 zł
3. Ile pieniędzy uzbierał Hubert?  2 ·(120 zł + 16zł  ) = 2 · 136 zł = 272 zł
4. Ile pieniędzy uzbierali razem? 120 zł + 136zł + 272zł = 528 zł
5. Ile pieniędzy brakuje im do całej kwoty?  900zł - 528zł = 372zł
6. Ile pieniędzy brakuje Andrzejowi?  300zł- 120 zł = 180 zł
7. Ile pieniędzy brakuje Bożence? 300 zł - 136 zł = 164zł
8. Ile pieniędzy brakuje Hubertowi? 300 - 272 zł = 28 zł
9. O ile więcej pieniędzy musi uzbierać Andrzej niż Hubert? 180 zł - 28 zł = 52zł
10. O ile więcej pieniędzy musi uzbierać Bożenka niż Hubert? 180 zł - 136 zł = 44zł
11. Ile zapłacą za nocleg dla 3 osób? 3 · 90 zł = 270 zł
12. Ile kosztuje jeden bilet do ZOO?  39zł :3 = 13zł
13. Ile kosztują bilety w obie strony dla jednej osoby? 210 zł: 3 = 70 zł
14. Ile kosztuje bilet dla jednej osoby w jedną stronę? 70 zł :2 = 35 zł
15. Ile kosztują bilety dla 3 osób w jedną stronę? 35 zł  ·  3 = 105 zł  lub 210 zł :2 = 105zł
16. Ile pieniędzy razem przeznaczą na pamiątki i wyżywienie?
900zł - 270 zł - 210 zł - 39zł = 381 zł   lub  900zł - (270zł+210zł+39zł) = 381zł
17. Jaka kwota przeznaczona na pamiątki i wyżywienie będzie dla jednej osoby? 381zł : 3 = 127zł
18. O ile złotych mniej zapłacą za podróz niż za nocleg?  270zł - 210 zł = 60 zł
19. O ile złotych droższy jest bilet kolejowy od biletu do ZOO?  35zł - 13zł = 22zł

Oczywiście można ułożyć  jeszcze inne pytania. Nigdy nie sugeruję uczniom tego, co chcą wyliczyć. Dzięki takiemu zadaniu uczniowie doskonalą i rozwijają umiejętności w:

• czytaniu ze zrozumieniem;
• płynności i giętkości w myśleniu oraz oryginalności (  wymyślają coraz wymyślniejsze pytania)
• wyszukiwaniu danych;
• układaniu pytań do zadania;
• liczeniu we wszystkich obszarach: dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie;
• rozumieniu pojęć: porównywanie różnicowe, porównywanie ilorazowe;

a przede wszystkim  kształcą umiejętność myślenia logicznego.  Moi uczniowie bardzo lubią ten sposób rozwiązywania zadań tekstowych.

Rozwiązywanie zadań metodą kruszenia może występować w innych wersjach, takich jak:
- modyfikowanie danych,
- zmniejszanie danych i ich wartości,
- przekształcanie zadania, jego odwracanie,
- zastępowanie danych innymi,
- zmianę miejsca danych;
- wprowadzanie nowych związków i zależności.

Polecam gorąco.